TÜRKİYE – Türkiye genelindeki bakkal ve marketlerde kredi kartıyla yapılan sigara satışlarında uygulanan yüksek komisyon ücretleri, hem küçük esnafı zor durumda bırakıyor hem de tüketicinin cebini yakıyor. Özellikle kâr marjı düşük olan tütün ürünlerinde kartla ödeme yapılması halinde faturaya eklenen ek ücretler, vatandaşlar tarafından bir nevi haksız kazanç ve dolandırıcılık olarak algılanıyor.
BANKA KOMİSYONLARI ESNAFI ÇARESİZ BIRAKIYOR
Sektör temsilcilerinden alınan bilgilere göre, bankaların POS cihazları üzerinden yaptıkları her sigara satışından kesmiş olduğu komisyonlar, perakendecileri büyük bir ikilemde bırakıyor. Sigara gibi yasal olarak sabit fiyatlı ve kâr marjı zaten düşük olan ürünlerde, bankaların normalde %1 ile %5 arasında değişen bu komisyonları kesmesi, esnafın kârını neredeyse sıfırlıyor.
İşletmeler, ayakta kalabilmek ve maliyetlerini dengeleyebilmek adına, bu yüksek komisyon yükünü çaresizce doğrudan müşteriye yansıtmak zorunda kalıyor. Bu durum, nakit ödeme yapmayan müşteriden 2 TL ile 5 TL arasında değişen ek bir ücret talep edilmesine neden oluyor.
TÜKETİCİ TEPKİLİ: “HAKSIZ FİYAT FARKI UYGULAMASI”
Kredi kartıyla alışveriş yapmak isteyen tüketiciler ise, zaten yüksek olan sigara fiyatlarının üzerine bir de zorunlu komisyon ücreti eklendiğinde büyük rahatsızlık duyuyor. Kartla ödeme yapılması nedeniyle uygulanan bu fiyat farkı, pek çok vatandaş tarafından haksız bir uygulama ve yasal fiyata müdahale olarak nitelendiriliyor.
Tüketiciler, dijitalleşen ödeme yöntemlerinin yaygınlaştığı bir dönemde, bankaların POS kullanımı üzerinden bu denli yüksek maliyetler çıkarmasının adil olmadığını ve bu maliyetin esnaf-banka arasındaki ticari ilişkinin bir sonucu olması gerektiğini savunuyor.
ÇÖZÜM İÇİN YASAL DÜZENLEME BEKLENTİSİ
Sektörün aktardığına göre, bu kronik sorunun çözümü için köklü adımlara ihtiyaç var:
- Bankaların Tütün Ürünlerinde Komisyonları Düşürmesi: Bankaların, özellikle kâr marjı kritik derecede düşük olan bu ürün grubunda komisyon oranlarını özel olarak makul seviyelere çekmesi bekleniyor.
- Müşteriye Yansıtmanın Önlenmesi: Toptancılar ve perakendeciler için, bu ek maliyetleri yasal olarak fiyata dâhil etmeyecek veya müşteriye yansıtmayacak düzenlemelerin yapılması gerekiyor.
Uzmanlar, sorunun temelinde nakit paranın yerini alan kredi kartı kullanımının yaygınlaşması ve bankacılık sektörünün uyguladığı yüksek komisyon politikalarının yattığını belirtiyor. Aksi takdirde, bu gerilimin esnaf ve tüketici arasındaki ticari ilişkiyi zedelemeye devam edeceği öngörülüyor.
