Avrupa Birliği (AB) içinde Gazze politikaları nedeniyle Tel Aviv yönetimine karşı en sert duruşu sergileyen ülke olan İspanya, uluslararası siyaset ve savunma sanayisinde taşları yerinden oynatacak tarihi bir hamleye imza attı. İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, İsrail merkezli savunma şirketleriyle yapılan ve toplam değeri yaklaşık 1 milyar avroyu bulan çok namlulu roketatar sistemleri, füze projeleri ve mühimmat tedarik anlaşmalarını tamamen iptal ettiğini duyurdu. İspanya Savunma Bakanlığı tarafından resmi süreçleri tamamlanan bu karar, Madrid ile Tel Aviv arasındaki diplomatik ilişkilerin tamamen kopma noktasına gelmesine yol açtı.
İspanya Savunma Bakanlığı İki Dev Askeri Sözleşmeyi Feshetti
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez liderliğindeki sol koalisyon hükümetinin aldığı karar doğrultusunda, İspanya Silahlı Kuvvetleri’nin modernizasyonu için yürütülen iki büyük proje tamamen durduruldu. Devlet Sözleşme Platformu verilerine göre iptal edilen anlaşmaların ilki, İsrail firması Elbit Systems tarafından tasarlanan PULS platformuna dayalı 12 adet SILAM yüksek hareket kabiliyetli roketatar sisteminin alımını içeriyordu. Bu projenin toplam bütçesi yaklaşık 700 milyon avro olarak belirlenmişti.
İptal edilen ikinci dev anlaşma ise İsrail savunma sanayisinin en önemli aktörlerinden Rafael şirketinin İspanya iştiraki olan PAP Tecnos Innovacion SA üzerinden yürütülen Spike LR2 anti-tank füze sistemi projesi oldu. İspanya Kara Kuvvetleri için üretilmesi planlanan 168 adet anti-tank füze sistemini kapsayan bu kontratın bedeli de 287,5 milyon avro değerindeydi. Yapılan bu çift yönlü feshin ardından, İspanya‘nın İsrail ile yürüttüğü askeri-teknolojik ortaklık resmi olarak son bulmuş oldu.
Başbakan Pedro Sanchez: “Gazze’deki Soykırımı Durdurmak İçin Yasalaştıracağız”
Kararın ardından kabine toplantısı sonrası basın mensuplarına açıklamalarda bulunan İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, ülkesinin Filistin halkının yanında durmaya devam edeceğini vurguladı. Gazze’de yaşanan insani dramı sert sözlerle eleştiren başbakan, askeri kısıtlamaların sadece geçici bir tedbir olmadığını, kalıcı bir ambargoya dönüştürüleceğini belirtti.
Hükümetinin kararlılığını net bir dille ifade eden Başbakan Pedro Sanchez, kamuoyuna şu açıklamayı yaptı:
“Hükümetimiz, Gazze’de yaşanan katliam ve insan hakları ihlallerine karşı somut adımlar atmaya kararlıdır. İsrail ile askeri ve savunma alanındaki tüm ticari bağlarımızı koparma kararını acil bir yasa tasarısı ile kalıcı hale getireceğiz. Sadece silah satışını değil, İsrail menşeili askeri teknolojilerin ve mühimmatların satın alınmasını da tamamen yasaklıyoruz. Uluslararası hukukun ayaklar altına alındığı bir dönemde, İspanya olarak bu suça ortak olmayacağız.”
Tel Aviv’den Sert Tepki: Diplomatik Kriz Büyüyor
İspanya Başbakanlığı tarafından hayata geçirilen bu tedbirler, iki ülke arasındaki siyasi gerilimi zirveye tırmandırdı. İsrail Dışişleri Bakanlığı, İspanyol hükümetinin aldığı kararları “bölgesel gerçeklerden uzak ve taraflı” olarak nitelendirerek kınadı. Kararın hemen ardından İsrail, Madrid‘deki büyükelçisini istişarelerde bulunmak üzere geri çağırırken, İspanya Dışişleri Bakanlığı da karşılık vererek Tel Aviv büyükelçisini acil olarak Madrid‘e çağırdı.
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez tarafından açıklanan ek önlemler kapsamında, İsrail‘e silah veya yakıt taşıyan kargo gemilerinin İspanyol limanlarına demirlemesi yasaklanırken, askeri malzeme taşıyan uçakların da İspanya hava sahasını kullanmasına izin verilmeyeceği duyuruldu. İspanya Savunma Bakanlığı ise iptal edilen roketatar ve füze sistemlerinin yerine yerli üretim alternatifler geliştirilmesi veya NATO müttefiki diğer Avrupa ülkelerinden teknoloji transferi yapılması için yeni bir eylem planı üzerinde çalışmaya başladı.
